Logo Universiteit Utrecht

Ioniserende Stralen Practicum

11. Opsporen van lood

Inleiding

Een bundel γ-straling die invalt op een plaatje lood wordt gedeeltelijk geabsorbeerd. Hoe groter de dikte van de plaat is, des te groter is de absorptie in het lood en des te kleiner is de intensiteit van de doorgelaten straling. Door de intensiteit van de invallende en doorgelaten straling te vergelijken, is de plaats en de dikte van het absorberende materiaal te bepalen.

Absorptie havo: gemiddeld vwo: gemiddeld Mobiel en UU

Doel

Bepalen van de plaats van enkele in een voorwerp verborgen loodplaatjes.
Schatten en berekenen van de dikte van deze loodplaatjes.

Opstelling

De opstelling bestaat uit een rechthoekig zwart bakje waarin enkele loodplaatjes zijn verborgen. In de verschuifbare bronhouder zit aan de ene kant van het bakje een bron met kobalt-60 en aan de andere kant een Geiger-Müller telbuis. De telbuis is aangesloten op een pulsenteller.

Toepassingen

Absorptie van γ-straling door materialen wordt in de industrie gebruikt voor het meten en regelen van de dikte van bijvoorbeeld staalplaten tijdens het productieproces, het meten van het vloeistofniveau in vaten, het vullen van flessen, het opsporen van verstoppingen in pijpleidingen, het controleren van de kwaliteit van lasnaden in constructies enzovoort. Bij al deze toepassingen leidt een veranderende materiaaldikte tot een detecteerbare verandering in de intensiteit van de doorgelaten straling.